Манган челик (юксек марганец челик)
Къытай маркасында кенъ къулланылгъан юксек марганец челиклери ве онынъ къулланув колеми: алчакъ урулма детальлери ичюн ZGMn13-1 (С 1,10%~1,50%), адий къысымлар ичюн ZGMn13-2 (С1,00%~1,40%), ZGMn13-3 (С0,90%~1,30%), ZGMn13-4. (С0,90%~1,20%) юксек урулма детальлери ичюн. Юкъарыдаки дёрт чешит сыныф челиклерининъ марганец микъдары 11,0%~14,0% тешкиль эте.
Юклев юкюнинъ сувукъ деформациясы вакътында челик дислокация сыкълыгъынынъ буюк артмасы, дислокацияны еткизюв, дислокация тыкъынтыларынынъ чёкюнди ве дислокация ве иритиджи атомларнынъ тесири иле къуветлене. Бу къаттылаштырувны ишлемекнинъ муим себебидир. Даа бир муим себеп шунда ки, юксек марганец атенитининъ къатлам хата энергиясы аз, ве о, деформация вакътында къатлам хатасыны джыймагъа мейильлидир, бойлеликнен, ε мартенситнинъ пейда олувы ве деформация эгизининъ мейдангъа келюви ичюн шараитлер ярата. Юксек сыкълыкълы дислокация, дислокациянынъ ерлешмеси ве къарышувны адеттеки юксек марганец челикнинъ деформация къаттылаштырув къатламында сыкъ корьмек мумкюн.ε Мартенсит ве деформациялангъан эгизнинъ тышкъы корюниши челикни деформация этмекни къыйынлаштыра, хусусан сонъкиси даа муимдир. Юкъарыдаки факторлар юксек марганец челикининъ къаттылашкъан къатламыны юксек дереджеде къуветлендирген, къаттылыкъ исе чокъ яхшылаштырыла.
Юксек марганец челиктен къаттылашмакъ къолай, онынъ ичюн оны ишлемек къыйын, дёгмелернинъ буюк эксериети, пек аз бир параны ишлемек усулыны ишлемек. Юксек- манганец челигининъ кастинг перформансы даа яхшыдыр. Челикнинъ ириюв нокътасы алчакъ (14 ()() градускъа якъын ), челикнинъ арарет аралыгъы кичик (50 градускъа якъын ), челикнинъ термик кечиримлилиги алчакъ, шунынъ ичюн ириген ликвидлик яхшы, къалыпны тёкмек къолай. Юксек марганецли челикнинъ теллерни кенишлетюв коэффициенти темиз демирнинъ 1,5 кереси ве углерод челиктен 2 кере зиядедир. Демек, дёгме вакътында колемнинъ килисеси ве теллернинъ тартышмасы буюктир, бу исе стресс ве чатлакъкъа мейильлидир.
Юксек марганец челиклерининъ чалышувыны яхшылаштырмакъ ичюн иритиджи, микроерлоирование, углерод ве марганецнинъ мундериджесини уйгъунлаштырув ве чёкюндилерни пекитюв тедавийлеви боюнджа чокъ араштырмалар япылды ве олар истисал амелиятында къулланыла. Мезостатик аустенит марганец челикининъ пейда олувы челикнинъ углерод ве марганец микъдарыны чокъ эксильте биле ве челикнинъ деформациясыны ве пекитюв сурьатыны яхшылаштыра биле, буны юксек ве алчакъ урулма юкюнинъ иш вазиетине къулланмакъ мумкюн, бу исе юксек марганец челикининъ янъы инкишафыдыр.
2) магнит челик ёкъ. Бу тюр челиктен 17%-тен зияде марганец бар, углероднынъ микъдары исе, умумен, 1,0%-ден эксиктир, ве о, къорчалав юзюклерини япмакъ ичюн автомобиль санайында сыкъ къулланыла. Бу тюр челикнинъ сыкълыгъы 7,87~7,98г/см3 якъын. Углерод ве марганецнинъ юксек микъдары себебинден челикнинъ термик кечиримлилиги зайыф. Термал кечиримлилиги 12,979В/ (м градус ), углеродлы челикнинъ 1 / 3 къысмыдыр. Челик аустенит токъума олгъаны ве магнит хусусиетлери олмагъанындан, онынъ магнит кечиримлилиги μ 1,003 ден 1,03 (Н/м) ола.
